Egftnjytyk

Dania Ten artykuł jest częścią serii: Ustrój i polityka Danii Ustrój polityczny Ustrój polityczny Danii Konstytucja Konstytucja Danii Władza ustawodawcza Folketinget (Lista) Mogens Lykketoft Monarcha Królowa Małgorzata II Władza wykonawcza Premier Rząd Władza sądownicza Wymiar sprawiedliwości Sąd Najwyższy Kontrola państwowa Kontrola państwowa Finanse Danmarks Nationalbank Samorząd terytorialny Podział administracyjny Danii Samorząd terytorialny Partie polityczne Partie polityczne Venstre Socialdemokraterne Duńska Partia Ludowa Det Radikale Venstre Socjalistyczna Partia Ludowa Czerwono Zieloni Sojusz Liberalny Konserwatywna Partia Ludowa Polityka zagraniczna Polityka zagraniczna Ministerstwo Spraw Zagranicznych Danii

Władcy Danii (do X wieku) |

Do X wieku – zobacz hasło legendarni władcy Danii.

Królestwo Danii (X wiek - 1397) |

Skjoldungowie |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
1	Gorm Stary Gorm den Gamle		???	ok. 958	?	958	Kanut I ???
2	Harald I Sinozęby Harald 1. Blåtand		ok. 911	1 listopada 987	958	987	Gorm Stary Tyra Danebod
3	Swen I Widłobrody Svend 1. Tveskæg		ok. 960	3 lutego 1014 Gainsborough	987	1014	Harald Sinozęby Gunhilda
4	Harald II Harald 2.		???	1018	1014	1018	Swen Widłobrody Sygryda Storråda
5	Kanut II Wielki Knud 2. den Store		996/997	12 listopada 1035 Shaftesbury	1018	1035	Swen Widłobrody Sygryda Storråda
6	Kanut III (Hardekanut) Knud 3. Hardeknud		1018	8 czerwca 1042 Lambeth	1035	1042	Kanut II Wielki Emma z Normandii

Ynglingowie |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
7	Magnus Dobry Magnus den Gode		1024	25 października 1047	1042	1047	Olaf II Święty Astrid Olofsdatter

Estrydsenidzi |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
8	Swen II Estrydsen Svend 2. Estridsen		ok. 1019	29 kwietnia 1076	1047	1076	Ulf Estryda Małgorzata
9	Harald III Hein Harald 3. Hen		ok. 1041	17 kwietnia 1080	1076	1080	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
10	Kanut IV Święty Knud 4. den Hellige		ok. 1043	10 lipca 1086 Odense	1080	1086	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
11	Olaf I Głód Oluf 1. Hunger		ok. 1050	18 sierpnia 1095	1086	1095	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
12	Eryk I Zawsze Dobry Erik 1. Ejegod		ok. 1055	10 lipca 1103 Pafos	1095	1103	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
13	Mikołaj Stary Niels		ok. 1064	25 czerwca 1134 Szlezwik	1103	1134	Swen II Estrydsen Elżbieta Jarosławówna
14	Eryk II Pamiętny Erik 2. Emune		ok. 1100	18 września 1137 Ribe	1134	1137	Eryk I Zawsze Dobry ???
15	Eryk III Jagnię Erik 3. Lam		ok. 1105 Fionia	8 sierpnia 1146 Odense	1137	1146	Haakon Sunnivasson Ragnhilda Duńska
16	Swen III Grade Svend 3. Grathe		ok. 1125	23 października 1157 Grathe Hede	1146	1157	Eryk II Pamiętny Thunna
17	Kanut V Knud 5.		ok. 1129	9 sierpnia 1157 Roskilde	1146	1157	Magnus Silny Ryksa Piastówna
18	Waldemar I Wielki Valdemar 1. den Store		14 stycznia 1131	12 maja 1182 Ringsted	1146	1182	Kanut Lavard Ingeborga Nowogrodzka
19	Kanut VI Knud 6.		1163	12 listopada 1202 Ringsted	1182	1202	Waldemar I Wielki Zofia Rurykowiczówna
20	Waldemar II Zwycięski Valdemar 2. Sejr		28 czerwca 1170	28 marca 1241 Vordingborg	1202	1241	Waldemar I Wielki Zofia Włodzimierzówna
-	Waldemar Młodszy Valdemar den Unge Koregent		1209 Kopenhaga	28 listopada 1231	1215	1231	Waldemar II Zwycięski Małgorzata Dagmara
21	Eryk IV Denar od pługa Erik 4. Plovpenning		1216 Kopenhaga	10 sierpnia 1250 Kopenhaga	1241	1250	Waldemar II Zwycięski Berengaria Portugalska
22	Abel Abel		1218	29 czerwca 1252 Oedensworth	1250	1252	Waldemar II Zwycięski Berengaria Portugalska
23	Krzysztof I Christoffer 1.		1219	29 maja 1259 Ribe	1252	1259	Waldemar II Zwycięski Berengaria Portugalska
24	Eryk V Glipping Erik 5. Glipping		1249 Lolland	22 listopada 1286 Viborg	1259	1286	Krzysztof I Małgorzata Sambiria
25	Eryk VI Menved Erik 6. Menved		1274	13 listopada 1319	1286	1319	Eryk Glipping Agnieszka brandenburska
26	Krzysztof II Christoffer 2.		29 września 1276	2 sierpnia 1332 Sorø	1319	1326 Usunięty	Eryk Glipping Agnieszka brandenburska
-	Eryk Erik Christoffersen Koregent		ok. 1307	1332	1321	1332 Usunięty	Krzysztof II Eufemia pomorska
27	Waldemar III Valdemar 3.		1314	1364	1326	1329	Eryk II ze Szlezwika Adelajda z Holsztynu
26	Krzysztof II Christoffer 2. Ponownie		29 września 1276	2 sierpnia 1332 Sorø	1329	1332	Eryk Glipping Agnieszka brandenburska
-	Eryk Erik Christoffersen Koregent Ponownie		ok. 1307	1332	1329	1332	Krzysztof II Eufemia pomorska
Bezkrólewie 1332-1340
28	Waldemar IV Atterdag Valdemar 4. Atterdag		ok. 1320	24 października 1375	1340	1375	Krzysztof II Eufemia pomorska

Folkungowie |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
29	Olaf II Oluf 2.		grudzień 1370	23 sierpnia 1387	3 maja 1375	23 sierpnia 1387	Haakon VI Małgorzata I

Estrydsenidzi |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
–	Małgorzata I Margrete 1. Regentka od 1387 samodzielna władczyni		1353 Vordingborg	28 października 1412 Flensburg	3 maja 1375	23 sierpnia 1387	Waldemar Atterdag Jadwiga ze Szlezwiku
30					23 sierpnia 1387	28 października 1412

Unia kalmarska (1397–1523) |

Gryfici |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
31	Eryk VII Pomorski Erik 7. af Pommern		11 czerwca 1382 Darłowo	16 czerwca 1459 Darłowo	17 czerwca 1396[a]	1439 Usunięty	Warcisław VII Maria Meklemburska

Wittelsbachowie |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
32	Krzysztof III Bawarski Christoffer 3. af Bayern		26 lutego 1416 Neumarkt	5 stycznia 1448 Helsingborg	9 kwietnia 1440	5 stycznia 1448	Jan Wittelsbach (Pfalz-Neumarkt) Katarzyna pomorska

Oldenburgowie |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
33	Chrystian I Christian 1.		luty 1426 Oldenburg	21 maja 1481 Kopenhaga	1 września 1448	21 maja 1481	Dietrich Oldenburg Jadwiga von Schauenburg
34	Jan Hans		2 lutego 1455 Aalborg	20 lutego 1513 Aalborg	21 maja 1481	20 lutego 1513	Chrystian I Oldenburg Dorota brandenburska
35	Chrystian II Christian 2.		1 lipca 1481 Nyborg	25 stycznia 1559 Kalundborg	22 lipca 1513	20 stycznia 1523	Jan II Oldenburg Krystyna Saska
36	Fryderyk I Frederik 1.		7 października 1471 Haderslevhus	10 kwietnia 1533 Gottorp	14 kwietnia 1523	patrz niżej	Chrystian I Oldenburg Dorota brandenburska

Królestwo Danii i Norwegii (1523-1814) |

6 czerwca 1523 doszło do ostatecznego zerwania unii kalmarskiej.

Oldenburgowie |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
36	Fryderyk I Frederik 1.		7 października 1471 Haderslevhus	10 kwietnia 1533 Gottorp	6 czerwca 1523	10 kwietnia 1533	Chrystian I Oldenburg Dorota brandenburska
Bezkrólewie 1533-1534
37	Chrystian III Christian 3.		12 sierpnia 1503 Gottorp	1 stycznia 1559 Koldynga	4 lipca 1534	1 stycznia 1559	Fryderyk I Oldenburg Anna Hohenzollern
38	'Fryderyk II' Frederik 2.		1 lipca 1534 Hadersleben	4 kwietnia 1588 Antvorskov	1 stycznia 1559	4 kwietnia 1588	Chrystian III Oldenburg Dorota von Sachsen-Lauenburg
39	Chrystian IV Christian 4.		12 kwietnia 1577 Frederiksborg	28 lutego 1648 Kopenhaga	4 kwietnia 1588	28 lutego 1648	Fryderyk II Oldenburg Zofia von Mecklemburg-Schwerin
40	Fryderyk III Frederik 3.		18 marca 1609 Haderslev	19 lutego 1670 Kopenhaga	28 lutego 1648	19 lutego 1670	Chrystian IV Oldenburg Anna Katarzyna Brandenburska
41	Chrystian V Christian 5.		15 kwietnia 1646 Flensburg	25 sierpnia 1699 Kopenhaga	19 lutego 1670	25 sierpnia 1699	Fryderyk III Oldenburg Zofia Amelia Brunswick-Lüneburg
42	Fryderyk IV Frederik 4.		11 października 1671 Kopenhaga	12 października 1730 Odense	25 sierpnia 1699	12 października 1730	Chrystian V Oldenburg Charlotta Amelia von Hessen-Kassel
43	Chrystian VI Christian 6.		30 listopada 1699 Kopenhaga	6 sierpnia 1746 Hørsholm	12 października 1730	6 sierpnia 1746	Fryderyk IV Oldenburg Ludwika meklemburska
44	Fryderyk V Frederik 5.		31 marca 1723 Kopenhaga	13 stycznia 1766 Christiansborg	6 sierpnia 1746	13 stycznia 1766	Chrystian VI Oldenburg Zofia Magdalena von Brandenburg-Kulmbach
45	Chrystian VII Christian 7.		29 stycznia 1749 Kopenhaga	13 marca 1808 Rendsburg	13 stycznia 1766	13 marca 1808	Fryderyk V Oldenburg Ludwika Hanowerska
46	Fryderyk VI Frederik 6.		28 stycznia 1768 Kopenhaga	12 marca 1839 Kopenhaga	13 marca 1808	14 stycznia 1814	Chrystian VII Oldenburg Karolina Matylda Hanowerska

Królestwo Danii (od 1814) |

14 stycznia 1814 nastąpiło zerwanie unii duńsko-norweskiej.

Oldenburgowie |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
26	Fryderyk VI Frederik 6.		28 stycznia 1768 Kopenhaga	12 marca 1839 Kopenhaga	14 stycznia 1814	12 marca 1839	Chrystian VII Oldenburg Karolina Matylda Hanowerska
27	Chrystian VIII Christian 8.		18 września 1786 Kopenhaga	20 stycznia 1848 Kopenhaga	12 marca 1839	20 stycznia 1848	Fryderyk Oldenburg Zofia z Meklemburgii-Schwerinu
28	Fryderyk VII Frederik 7.		6 października 1808 Kopenhaga	15 listopada 1863 Glücksburg	20 stycznia 1848	15 listopada 1863	Chrystian VIII Oldenburg Charlotta Fryderyka z Meklemburgii-Schwerinu

Oldenburgowie, linia Szlezwik-Holsztyn-Sonderburg-Glüksburg |

#	Imię		Lata życia		Czas rządów		Rodzice
			Urodzony	Zmarł	Od	Do
29	Chrystian IX Christian 9.		8 kwietnia 1818 Gottorp	29 stycznia 1906 Kopenhaga	15 listopada 1863	29 stycznia 1906	Fryderyk Wilhelm ze Szlezwika-Holsztynu-Sonderburga-Glücksburga Luiza Karolina z Hesji-Kassel
30	Fryderyk VIII Frederik 8.		3 czerwca 1843 Kopenhaga	14 maja 1912 Hamburg	29 stycznia 1906	14 maja 1912	Chrystian IX Luiza z Hesji-Kassel
31	Chrystian X Christian 10.		26 września 1870 Kopenhaga	20 kwietnia 1947 Kopenhaga	14 maja 1912	1 grudnia 1918	Fryderyk VIII Duński Luiza Bernadotte
32	Chrystian X Kristjan 10.		26 września 1870 Kopenhaga	20 kwietnia 1947 Kopenhaga	1 grudnia 1918	17 czerwca 1944	Fryderyk VIII Duński Luiza Bernadotte
33	Fryderyk IX Frederik 9.		11 marca 1899 Schloss Sorgenfri	14 stycznia 1972 Kopenhaga	20 kwietnia 1947	14 stycznia 1972	Chrystian X Glücksburg Aleksandra Mecklenburg-Schwerin
34	Małgorzata II Margrete 2.		16 kwietnia 1940 Kopenhaga	-	14 stycznia 1972	-	Fryderyk IX Duński Ingrid Bernadotte

Imiona władców Danii |

Następcą tronu duńskiego jest książę Fryderyk. Od późnego Średniowiecza utrzymuje się tradycja, że panujący płci męskiej, na przemian noszą imię Fryderyk lub Chrystian. W praktyce wszyscy królewscy potomkowie płci męskiej mają wśród swych wielu imion zawsze oba: Fryderyk i Chrystian i przybierają jedno z nich w chwili wstąpienia na tron.

Uwagi |

Bibliografia |

• Busck, S. (ed.) (2002) Danmarks historie i grundtræk, Aarhus: Aarhus Universitetsforlag


• Czapliński, W. (1982) Dzieje Danii nowożytnej (1500-1975), Warszawa: PWN


• Czapliński, W., Górski, K. (1965) Historia Danii, Wrocław: Ossolineum


• Lauring, P. (1979) Danmarks konger, København: Høst & Søn

Zobacz też |

• premierzy Danii