Egftnjytyk

; ;	; Zawoja;
	; Zawoja;
	; ; Ochotnicza Straż Pożarna w Zawoi Górnej;
; Państwo;	; Polska;
; Województwo;	; małopolskie;
; Powiat;	; suski;
; Gmina;	; Zawoja;
; Liczba ludności (2012);	6563;
; Strefa numeracyjna;	(+48) 33;
; Kod pocztowy;	34-222, 34-223;
; Tablice rejestracyjne;	KSU;
; SIMC;	0077356;
	; ; Położenie na mapie gminy Zawoja; ; ; ; Zawoja; ; ; ;
	; ; Położenie na mapie powiatu suskiego; ; ; ; Zawoja; ; ; ;
	; ; Położenie na mapie województwa małopolskiego; ; ; ; Zawoja; ; ; ;
	; ; Położenie na mapie Polski; ; ; ; Zawoja; ; ; ;
	; 49°39′40″N 19°33′36″E/49,661111 19,560000;
; ;	; Multimedia w Wikimedia Commons;
; ;	; Informacje w Wikipodróżach;

Zawoja – duża wieś w południowej Polsce, położona na południu kraju przy granicy ze Słowacją w województwie małopolskim, w powiecie suskim, w gminie Zawoja. Miejscowość jest siedzibą gminy Zawoja.

Według danych z 2012 r. wieś miała 6563 mieszkańców^[2].

Spis treści

1 Położenie

2 Zabudowa

3 Części wsi

4 Historia

5 Turystyka

6 Atrakcje turystyczne

7 Gospodarka

8 Ludzie związani z Zawoją

9 Zobacz też

10 Przypisy

11 Linki zewnętrzne

Położenie |

Położona jest u stóp Babiej Góry (1725 m), w dolinie rzeki Skawica oraz na stokach pasm górskich zaliczanych do dwóch regionów geograficznych: do Beskidu Żywieckiego (Pasmo Babiogórskie) i Beskidu Makowskiego (Pasmo Przedbabiogórskie czyli Jałowieckie)^[3].

Miejscowość letniskowa i turystyczna, stanowi punkt wypadowy dla turystyki w rejonie Babiej Góry, pasma Policy i Jałowca. Mieści się tu siedziba Babiogórskiego Parku Narodowego.

W latach 1975–1998 administracyjnie należała do województwa bielskiego.

Zabudowa |

Zawoja jest najdłuższą (ok. 18 km) i największą (ponad 100 km²) wsią w Polsce.^[4]^[5]

W obrębie wsi Zawoja istnieje 6 sołectw: Zawoja Górna, Zawoja Centrum, Zawoja Przysłop, Zawoja Dolna, Zawoja Mosorne, Zawoja Wełcza^[6].

Części wsi |

Zobacz więcej w artykule Zawoja (gmina), w sekcji Jednostki pomocnicze.

Integralne części wsi Zawoja: ^[7]^[8]

osady: Cyrchel, Stonów
przysiółki: Barankowa, Barany, Barańce, Barańcowa, Bartyzele, Beskid, Bielasy, Błędna, Borowi, Bory, Brzeg, Bubiaki, Bubiakowa, Buczyna, Budzonie, Buki, Burdele, Burdyle, Centrum, Chopy, Chowaniacy, Cioćki, Cyrhel, Czarnotowa, Czatoża, Dolina (SIMC 0994704), Dolina (SIMC 077824), Dolinka, Figury, Fitkówka, Fujacy, Gajówka, Gawły, Giertugi, Giertugowa, Gliśnica, Gołynia, Górnica, Granica, Gronik, Hrabkowa, Hujdowa, Hujdy, Hurbalówka, Hyrb, Jaworskie, Kalina Dolna, Kalina Górna, Kamieńce, Kaselówka, Kącina, Kąkole, Kąkolowa, Kiczora, Kiczorka, Kiecka, Kijakowa, Kobiele, Kolędówka, Kolisty Groń, Koszorek, Kowalowa, Koziny, Krzemienna, Krzonka, Księża Polana, Kudłata, Kudzie, Kukle, Kuklowa, Kwiatek, Lachy, Łabędzie, Łatki, Łazy, Madziarowa, Magurka, Makosiowa, Maliki, Malikowa, Maliny, Marki, Markowa, Marszałki, Maryniacy, Masówka, Mazurowy Potok, Mazury, Mętle, Miłosierna, Miśkowce, Mleczna, Morawy, Morgi, Mosorne, Można, Mylne Młaki, Nowe Osiedle, Obidowa, Obłapiana, Obłaźna, Ogon, Opaczne, Pająki, Pająkówka, Paluchówka, Pasieka, Petułowa, Piątkowa, Piergiesi, Piergiesowe Polanki, Płasonie, Podgórze (SIMC 0078232), Podgórze (SIMC 0995170), Pod Grapą (SIMC 0995135), Pod Grapą (SIMC 0995141), Pod Kiczorką, Pod Polaną, Podpolice, Podsot, Podświaniarka, Polaki, Polana, Polanki, Policzne, Przysłop, Rąbaniska, Ryżowana, Sałaciaki, Sitarze, Sitkówka, Składy, Skupnie, Skutowa, Smyraki, Stróże, Sule, Surmiaki, Surzyny, Swalisko, Szczurki, Szczurkówka, Śmietany, Śpikówka, Średnie, Świniarka, Toczki, Topory, Trybały, Trzebuniaki, Wartowa, Warzechówka, Wełcza, Włosianka, W Potoku, Zabór, Za Groniem, Zające, Zakamień, Zakopaniec, Zalas, Za Madejką, Za Polaną, Za Potokiem, Zaręby, Za Wodą, Zemliki, Zielone Osiedle, Zimna Dziura, Żywczaki
części wsi: Bajerska Maszyna, Bębny Dolne, Bębny Górne, Diabli Młyn, Fiedorówka, Franule, Limierzyska, Pod Brzegiem, Podryżowana, Pyciakowa, Rybna, Stolarka, Wełczoń, Widły, Wilczna

Historia |

Zawoja wraz z wsią Skawica, położone są w dolinie Skawicy niosącej wody spod Babiej Góry do Skawy, powstały one w wyniku naporu osadniczego torującego sobie drogę w pierwotnej puszczy karpackiej. Pierwsze wzmianki o Skawicy, jako o wsi istniejącej, pochodzą sprzed 1593. Przez długi czas wsie Zawoja i Skawica traktowane były jako jedna i określane mianem Skawica. Przez cały okres staropolski wsie należały do starostwa lanckorońskiego i pozostały we władaniu kolejnych dzierżawców królewszczyzny.

W 1847 miejscowość nawiedził wielki głód, który przyczynił się do wybuchy tyfusu i cholery.

Od 1836 wprowadzono nazwę „Zawoja”. Wywodzi się ona od wołoskiego słowa zavoi i oznacza „las nad rzeką”^[9].

2 kwietnia 1969 w Zawoi (na północnym stoku Policy), rozbił się samolot An-24 SP-LTF Polskich Linii Lotniczych LOT. W katastrofie zginęły 53 osoby (47 pasażerów i 6 członków załogi), nikt się nie uratował.
Z okazji 40. rocznicy katastrofy został postawiony pomnik na szczycie Policy^[10].

W latach 1945 – 1991 stacjonowała tu strażnica Wojsk Ochrony Pogranicza. Z dniem 16.05.1991 roku strażnica została przejęta przez Straż Graniczną.

Turystyka |

W Zawoi znajduje się wiele stacji narciarskich. Największą popularnością odznacza się ośrodek narciarski Mosorny Groń z koleją linową z czteroosobowymi krzesełkami wraz z trasą narciarską, posiadającą licencję FIS na rozgrywanie krajowych i międzynarodowych zawodów narciarskich.

Piesze szlaki turystyczne: Zawoja Dolna – Zawoja Przysłop – Sucha Beskidzka dw. PKP; Zawoja Centrum – Przełęcz Przysłop – Zawoja Przysłop – Sucha Beskidzka dw. PKP; Stryszawa Górna – Siwcówka – Przełęcz Kolędówki – Zawoja Centrum – Przełęcz Kucałowa – Chorążowa; Zawoja Mosorne – dojście do pod Mosornym Groniem – dojście do jw.; Zawoja Wilczna – Mosorny Groń – Cyl Hali Śmietanowej; Zawoja Wełcza – Jałowiec – Przełęcz Cicha – Lachowice; Zawoja Wełcza – Zawoja Składy; Zawoja Widły – Zawoja Składy – Zawoja Czatoża – Markowe Szczawiny – Perć Akademików – Babia Góra; Przełęcz Jałowiecka – Zawoja Czatoża – Magurka – przełęcz pod Małą Mędralową – Krzyżówki – Korbielów – Przełęcz Glinne; Zawoja Widły – Zawoja Składy – Zawoja Markowa – Markowe Szczawiny; Zawoja Czatoża – Zawoja Markowa – Stary Groń – Zawoja Policzne – Przełęcz Krowiarki; Zawoja Wilczna – Markowe Szczawiny

Atrakcje turystyczne |

Kościół w Zawoi

Kościół Świętego Klemensa w Zawoi z roku 1888 – powstał w miejsce małego kościoła. Zbudowano go na planie krzyża. Sufit i chór wspierają żelazne słupy. Na kościele znajdują się trzy wieże, z których najwyższa pełni rolę dzwonnicy. Polichromię w kościele wykonało w 1930 roku dwóch artystów krakowskich: Zygmunt Milli i Marian Arczyński. Ołtarze wykonane są w stylu renesansowym poza barokowym ołtarzem Matki Boskiej^[9].

Ośrodek Edukacyjny Babiogórskiego Parku Narodowego

Klasztor Karmelitów Bosych

Elektrownia wiatrowa

Ośrodek Turystyczno-Narciarski Mosorny Groń w Zawoi z koleją linową na Mosorny Groń

Trzy piwniczki i dzwonnica loretańska

Ścieżki edukacyjne Babiogórskiego Parku Narodowego

Schronisko PTTK na Markowych Szczawinach

Skansen w Zawoi – Markowej

Centrum Górskie „Korona Ziemi” – multimedialne muzeum górskie

Gospodarka |

W Zawoi znajdują się liczne stolarnie.

Ludzie związani z Zawoją |

Z tym tematem związana jest kategoria: Ludzie związani z Zawoją.

Zobacz też |

Katastrofa lotnicza na Policy w 1969

TSR Góra Kolisty Groń

TSR Góra Miśkowcowa

Przypisy |

↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].

↑ Czas na Zawoję. Wadowice: Drukarnia i Wydawnictwo Grafikon, 2012, s. 5. ISBN 978-83-60817-63-6.

↑ Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.

↑ Turystyczne rekordy Polski (pol.). wp.pl. [dostęp 2018-09-16].

↑ Zawoja, największa wieś w Polsce, leży u stóp: Pytania i odpowiedzi - MILIONERZY 7.02.2018 (pol.). pomorska.pl. [dostęp 2018-09-16].

↑ Uchwała Nr XIII/97/2011 Rady Gminy Zawoja z dnia 25 października 2011 r. ws. uchwalenia Statutów Sołectw Gminy Zawoja (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z 2011 r. Nr 586, poz. 6781)

↑ Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)

↑ TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].

↑ ^a^b Na podstawie tablicy informacyjnej znajdującej się w przedsionku kościoła w Zawoi

↑ Odsłonięcie pomnika na Policy, www.zawoja.pl

Linki zewnętrzne |

Oficjalna strona Zawoi

Zawoja na starych pocztówkach

[poczta-1] Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].

[Grafikon2012-2] Czas na Zawoję. Wadowice: Drukarnia i Wydawnictwo Grafikon, 2012, s. 5. ISBN 978-83-60817-63-6.

[3] Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.

[4] Turystyczne rekordy Polski (pol.). wp.pl. [dostęp 2018-09-16].

[5] Zawoja, największa wieś w Polsce, leży u stóp: Pytania i odpowiedzi - MILIONERZY 7.02.2018 (pol.). pomorska.pl. [dostęp 2018-09-16].

[6] Uchwała Nr XIII/97/2011 Rady Gminy Zawoja z dnia 25 października 2011 r. ws. uchwalenia Statutów Sołectw Gminy Zawoja (Dz. Urz. Woj. Małopolskiego z 2011 r. Nr 586, poz. 6781)

[Dz.U._29/2013-7] Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)

[teryt-8] TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].

[tablica-9] Na podstawie tablicy informacyjnej znajdującej się w przedsionku kościoła w Zawoi

[10] Odsłonięcie pomnika na Policy, www.zawoja.pl

搜尋此網誌