Malé Bradlo




























Malé Bradlo
(Hnědý vrch)


Ilustracja
Widok z niebieskiego szlaku rowerowego nr 6209 Stripe-marked biketrail blue.svg, na stoku góry Velké Bradlo na górę Malé Bradlo

Państwo

 Czechy
Położenie

Bělá pod Pradědem
Pasmo

Wysoki Jesionik
(czes. Hrubý Jeseník)
(Sudety)
Wysokość
1044 m n.p.m.


Położenie na mapie Sudetów


Mapa lokalizacyjna Sudetów

Malé Bradlo

Malé Bradlo





Ziemia50°10′07,5″N 17°14′52,9″E/50,168750 17,248028

Malé Bradlo (od 2014 roku również Hnědý vrch[1]; niem. Kleiner Loch Berg[2]) – szczyt (góra) o wysokości 1044 m n.p.m. (podawana jest też wysokość 1043 m n.p.m.) w paśmie górskim Wysokiego Jesionika (czes. Hrubý Jeseník), w północno-wschodnich Czechach, w Sudetach Wschodnich, na Śląsku, w obrębie gminy Bělá pod Pradědem, oddalony o około 9,6 km na północ od szczytu góry Pradziad (czes. Praděd)[3][4][5].




Spis treści






  • 1 Charakterystyka


    • 1.1 Lokalizacja


    • 1.2 Stoki


    • 1.3 Szczyt


    • 1.4 Geologia


    • 1.5 Wody




  • 2 Ochrona przyrody


  • 3 Turystyka


    • 3.1 Szlaki turystyczne


    • 3.2 Szlaki rowerowe i trasy narciarskie




  • 4 Zobacz też


  • 5 Uwagi


  • 6 Przypisy


  • 7 Bibliografia


  • 8 Linki zewnętrzne





Charakterystyka |



Lokalizacja |


Malé Bradlo jest górą trudno rozpoznawalną z dalszych odległości, natomiast stosunkowo dobrze widoczną z wachlarza kierunków od zachodnich do północnych, szczególnie z biegnących szlaków na sąsiednich stokach gór m.in. takich jak: Velké Bradlo czy Ostruha. Góra ta położona jest w części (mikroregionie) Wysokiego Jesionika o nazwie Masyw Orlíka (czes. Medvědská hornatina) na ramieniu bocznym tego Masywu, na grzbiecie góry Jelení loučky, ciągnącym się od góry Jelení kameny do góry Kamenec (3)[a]. W celu lepszej lokalizacji tej góry można dodać, że w odległości około 3,7 km na zachód od jej szczytu przebiega droga krajowa nr 44 na trasie Jesionik (czes. Jeseník) – Šumperk[3].


Jest szczytem pojedynczym o kopulastym kształcie i nieco wydłużonym grzbiecie głównym w kierunku na południowy zachód.


W otoczeniu góry znajdują się liczne szczyty: od północy Dlouhá hora, od północnego-wschodu Srnčí vrch i Velké Bradlo-Z, od wschodu Ostruha, od południa Děrná, od południowego-zachodu Zaječí hora, od zachodu Nad Borovým, Nad Borovým-JV i Nad Borovým-J oraz od północnego-zachodu Kalafovičova plotna (to najniższy szczyt pasma Wysokiego Jesionika o wysokości 582 m n.p.m.) i Kamenec (3)[3].


Góra ograniczona jest od południa przełęczą o wysokości 1002 m n.p.m. w kierunku szczytu Děrná, od wschodu doliną potoku Hraniční p., od północy doliną potoku Šumný p.[6], od północnego-zachodu mało wybitną przełęczą o wysokości 782 m n.p.m. w kierunku szczytu Kamenec (3), od południowego-zachodu i zachodu doliną potoku Borový p[7].



Stoki |


Górę charakteryzuje ponadto znaczna rozciągłość jej stoków, szczególnie w kierunkach od zachodniego do północnego oraz duża zmienność ich nachyleń. Najbardziej stromy jest stok wschodni ze średnim nachyleniem na odcinku 50 m sięgającym 45°[3].


Z uwagi na skomplikowane ukształtowanie całej góry, można w jej obrębie wyróżnić następujące stoki[3]:



  • wschodni o nazwie Tokaniště;

  • północno-wschodni o nazwie Na Soutoku;

  • północny o nazwie Zadní Šumná;

  • północno-zachodnie o nazwach: Přední Šumná, Klín i Šumná;

  • zachodnie o nazwach: V Loučanském i Na Vyhlídce;

  • południowo zachodni o nazwie Spálená.


Stoki zalesione są lasem mieszanym[b], z licznymi polanami, pasmowymi przecinkami i przerzedzeniami[3]. Okolice szczytu góry zalesione są w większości lasem świerkowym. Na stokach ponadto rozsiane są pojedyncze skaliska oraz grupy skalne[3]. Przez stoki góry przebiegają liczne nieoznakowane, krzyżujące się dróżki i ścieżki, m.in. tzw. Klínová cesta[8]. Przemierzając je zaleca się korzystanie ze szczegółowych map, z uwagi na zawiłości ich przebiegu oraz zorientowanie w terenie.



Szczyt |




Widok na połać szczytową góry Malé Bradlo


Szczyt góry znajduje się na skraju niewielkiej polany wśród zalesienia, pokrytej w większości czarną jagodą i jest punktem widokowym z perspektywami w kierunku południowo-zachodnim i zachodnim, na szczyty Masywu Keprníka (widoczne są m.in. szczyty: Červená hora, Vozka, Keprník czy Šerák). Na szczycie znajduje się punkt geodezyjny o wysokości 1043,6 m n.p.m. z widocznym koło niego stalowym słupkiem[1]. Dojście na szczyt następuje z zielonego szlaku rowerowego Stripe-marked biketrail green.svg, oraz przełęczy pomiędzy szczytami Malé Bradlo i Děrná w pobliżu skrzyżowania o nazwie Spálená. Z przełęczy tej (w pobliżu widocznego domku dokarmiania leśnej zwierzyny) biegnie nieoznakowana dróżka (w odległości około 220 m od skrzyżowania Spálená) w kierunku północnym, którą należy przebyć odcinek długości około 580 m, po czym należy skręcić na napotkanym skrzyżowaniu ścieżek w prawo, idąc dalej nią odcinek około 180 m do kolejnego skrzyżowania, na którym należy skręcić w słabo eksponowaną ścieżkę w prawo, idąc nią prosty odcinek długości około 250 m, dochodząc orientacyjnie do polany szczytowej. Należy dodać, że ostatnie (około 100 m długości) podejście jest bardzo strome po kamienistym stoku z nachyleniem sięgającym 30°. Jest to dojście zalecane z uwagi do rozpoznawalność dróżek i ścieżek oraz orientację w terenie[1].




Punkt geodezyjny na szczycie góry Malé Bradlo



Geologia |


Pod względem geologicznym masyw góry Malé Bradlo należy do jednostki określanej jako kopuła Desny[9] i zbudowany jest ze skał metamorficznych, głównie fyllitów (muskowitów, biotytów), amfibolitów, łupków metamorficznych, kwarcytów i blasto-mylonitów oraz skał okruchowych, głównie meta-pyłowców[10].



Wody |


Wszystkie stoki należą do zlewni Morza Bałtyckiego do którego płyną wody m.in. z dorzecza Odry, będącej przedłużeniem płynących górskich potoków m.in. wspomnianych wcześniej Šumnego p. czy Borovego p., będących dopływami rzeki Białej Głuchołaskiej (czes. Bělá)[3]. Na stoku zachodnim V Loučanském ma swój początek potok Loučný p. wpływający do Borovego potoku. Poza tym na pozostałych stokach mają swoje źródła inne, krótkie potoki, będące dopływami Šumnego p. lub Borovego p[3].



Ochrona przyrody |


Cała góra znajduje się w obrębie wydzielonego obszaru objętego ochroną o nazwie Obszar Chronionego Krajobrazu Jesioniki (czes. Chráněná krajinná oblast (CHKO) Jeseníky), a utworzonego w celu ochrony utworów skalnych, ziemnych i roślinnych oraz rzadkich gatunków zwierząt[3].



Turystyka |


Do najbliższej miejscowości Bělá pod Pradědem z bazą hoteli i pensjonatów jest od szczytu około 3,7 km w kierunku zachodnim, do Rejvízu około 8 km w kierunku północno-wschodnim oraz około 7 km w kierunku północno-zachodnim do miejscowości Jesionik (czes. Jeseník)[3].



Szlaki turystyczne |


Bezpośrednio na sam szczyt nie prowadzi żaden znakowany szlak turystyczny, natomiast fragmentarycznie u podnóża stoków góry Malé Bradlo, w okolicy dolin płynących potoków Šumnego p. i Borovego p. przebiegają dwa szlaki turystyczne na trasach[3]:



Szlak zielony Vrbno pod Pradědem – góra Pytlák – góra Medvědí vrch – góra Medvědí louka – dolina potoku Šumný p. – góra Velké Bradlo – Adolfovice;


Szlak niebieski Bělá pod Pradědem – góra Nad Borovým – góra Zaječí hora – góra Jelení loučky-Z – góra Lysý vrch – szczyt Klanke – góra Velký Klín – Rezerwat przyrody Vysoký vodopád – wodospad Vysoký vodopád – góra Malý Děd – schronisko Švýcárna – dolina potoku Střední Opava – Vidly – Bílý Potok – Hutě.


Szlaki rowerowe i trasy narciarskie |


Przez stoki góry przebiegają również dwa szlaki rowerowe oraz jeden dojazdowy na przełęcz pomiędzy szczytem Děrná i Malé Bradlo na trasach[3]:



Stripe-marked biketrail blue.svg Horní Lipová – góra Sněhulák – góra Sněhulák-JV – góra Miroslav – przełęcz Sedlo pod Javoříkem – góra Javořík – góra Javořík-SV – góra Nad Bobrovníkem – góra Nad Bobrovníkem-V – Adolfovice – dolina potoku Šumný p. – góra Dlouhá hora – góra Srnčí vrch – góra Orlík-SZ – góra Velké Bradlo-Z – góra Velké Bradlo – Pod Velkým Bradlem;


Stripe-marked biketrail white.svg U Vodárny – Kamenec (3) – góra Malé Bradlo – Spálená;


Stripe-marked biketrail green.svg Videlské sedlo – góra Osikový vrch – góra Lysý vrch – góra Jelení loučky-Z – góra Děrná – góra Ostruha-JV – góra Ostruha – góra Velké Bradlo – przełęcz Kristovo loučení – przełęcz Prameny Opavice – góra Příčný vrch – góra Lysý vrch – Zlaté Hory[11];

W okresach ośnieżenia wzdłuż zielonego szlaku rowerowego Stripe-marked biketrail green.svg, i niebieskiego szlaku turystycznego Szlak niebieski , przebiegają trasy narciarstwa biegowego[8]. W obrębie góry nie poprowadzono żadnej trasy narciarstwa zjazdowego.



Zobacz też |


  • Szczyty Wysokiego Jesionika


Uwagi |




  1. Oznaczenie indeksowane w odróżnieniu od znajdujących się w tym samym paśmie dwóch innych szczytów o tej samej nazwie: Kamenec (1) położonego około 3,5 km na wschód od miejscowości Loučná nad Desnou i Kamenec (2) położonego 3,3 km na południowy wschód od przełęczy Skřítek


  2. Drzewostan całego Obszaru Chronionego Krajobrazu Jesioniki obejmuje: świerk pospolity 84%, buk zwyczajny 10%, modrzew europejski 1,5%, klon jawor 1,1%, brzoza 1%, olsza czarna 0,8%, kosodrzewina 0,4%, olsza szara 0,3%, (jodła pospolita, jesion wyniosły i lipa) po 0,2%, sosna zwyczajna 0,1%, pozostałe (sosna błotna, dąb, grab, klon zwyczajny, wiąz, jarząb, olsza zielona, topola osika, topola i wierzba iwa) łącznie 0,2% (→ Hnutiduha.cz)



Przypisy |




  1. abc Malé Bradlo. Tisicovky.cz ↓.


  2. Hnědý vrch (Kleiner Loch B.) (1044 m) 1:12 000 (cz.). mapy.cz. [dostęp 2017-02-24].


  3. abcdefghijklm Hnědý vrch (Malé Bradlo) (1044 m) (Turistická mapa) 1:12 000 (cz.). mapy.cz. [dostęp 2015-12-28].


  4. Malé Bradlo – 1043 m n.m. (cz.). Turistika.cz. [dostęp 2015-12-28].


  5. Malé Bradlo - Jeseníky (cz.). Zajimavamista.cz. [dostęp 2015-12-28].


  6. Šumný potok (cz.). Turistika.cz. [dostęp 2015-11-28].


  7. Borový potok (cz.). Turistika.cz. [dostęp 2015-11-28].


  8. ab Jeseníky sever (mapa) ↓.


  9. Cymerman 1998 ↓, s. 531 (mapa).


  10. Geologická mapa. (geologická jednotka 961, 970, 977, 995 i 1025) ↓.


  11. Popis cyklotras značených terénním (turistickým) způsobem (Trasa č. 6074/24,5 km) (cz.). Vrbensko-jeseniky.cz. [dostęp 2015-12-28].



Bibliografia |




  • Zbigniew Cymerman. Spory o podział geologiczny Sudetów. (PDF). „Przegląd Geologiczny”. 46 nr 6, s. 530–536, 1998. ISSN 0033-2151. OCLC 995455330. 

  • Geologická mapa 1:50 000 (cz.). W: Česká geologická služba [on-line]. Mapy.geology.cz.

  • Hnutí DUHA a přátelé Jeseníků: Analýza vlivu lesního hospodaření na lesní ekosystémy v CHKO Jeseníky (PDF) (cz.). Hnutiduha.cz, marzec 2002.

  • Hrubý Jeseník (Turistická mapa) 1:12 000 (cz.). Mapy.cz.

  • Hrubý Jeseník (mapa) (JPEG) (cz.). Dudisoft.eu. [zarchiwizowane z tego adresu].

  • Jeseníky sever. Turistická a cykloturistická mapa 1:25 000. Wyd. 1. Česká Lípa: Eurokart, 2010. ISBN 978-80-87380-17-8.

  • Jeseníky – Praděd, Králický Sněžník. Turistická mapa 1:50 000. Vizovice: SHOCart, 2010. ISBN 978-80-7224-178-1.

  • Jesioniki. Pradziad, Śnieżnik, Jeseník. Mapa aktualizowana w terenie. Skala 1:50 000. Wyd. II. Wrocław: Studio PLAN, 2011. ISBN 978-83-62645-80-0.



Linki zewnętrzne |


  • Malé Bradlo (HLV 277; 1044 m) (cz.). Tisicovky.cz. [dostęp 2015-12-28].




這個網誌中的熱門文章

Electric locomotive

Carlow County Council

Abdulla Qahhor