Premierzy Polski
| Premier Polski | |
prezes Rady Ministrów | |
| Obecny premier | |
| Stanowisko | |
Państwo | |
| Data utworzenia | 1807 |
| Pierwszy premier | Stanisław Małachowski |
| Obecny premier | Mateusz Morawiecki |
| Obecny od | 11 grudnia 2017 |
| Siedziba | Kancelaria Prezesa Rady Ministrów |
Strona internetowa | |
W Polsce oficjalnym tytułem premiera (szefa rządu) od 1921 roku (tj. od wejścia w życie części przepisów Konstytucji marcowej) jest prezes Rady Ministrów. W latach 1917–1921 szefa rządu oficjalnie określano jako „prezydenta ministrów”.
Zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 roku prezesem Rady Ministrów jest osoba powołana przez prezydenta Rzeczypospolitej w trybie art. 154 ust. 1 zd. 2, art. 154 ust. 3 zd. 2 lub art. 155 ust. 1 zd. 1 Konstytucji RP (Dz.U. z 1997 r. nr 78, poz. 483, ze zm.), która sprawuje obowiązki do czasu powołania nowego prezesa Rady Ministrów w przepisanym trybie.
Spis treści
1 Polska pod zaborami (do 1918)
1.1 Prezesi Rady Ministrów Księstwa Warszawskiego (1807–1815)
1.2 Prezesi Rządu Narodowego Królestwa Polskiego (1830–1831)
1.3 Prezesi Rządu Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej (1846)
1.4 Prezesi Komitetu Narodowego w Poznaniu (1848)
1.5 Prezesi Rządu Narodowego (1863–1864)
1.6 Zwierzchnicy władz wykonawczych w okupowanym Królestwie Polskim (1917–1918)
2 Polska okresu międzywojennego (1918–1939)
2.1 Premier Tymczasowego Rządu Ludowego Republiki Polskiej
2.2 Premierzy II Rzeczypospolitej (1918–1939)
3 Polskie władze na emigracji (1939–1990)
3.1 Premierzy Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie (1939–1990)
3.2 Przewodniczący Egzekutywy Zjednoczenia Narodowego (1955–1972)
4 Rzeczpospolita Polska/Polska Rzeczpospolita Ludowa (1944–1989)
4.1 Prezesi Rady Ministrów Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
5 III Rzeczpospolita (od 1989)
5.1 Prezesi Rady Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej
6 Długość urzędowania premierów
7 Żyjący byli premierzy
8 Zobacz też
9 Uwagi
10 Przypisy
Polska pod zaborami (do 1918) |
Prezesi Rady Ministrów Księstwa Warszawskiego (1807–1815) |
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Panujący książę warszawski |
|---|---|---|---|---|---|
| 1. | hr. Stanisław Małachowski | 5 października 1807 | 14 grudnia 1807 | Fryderyk August III Wettyn | |
| 2. | Ludwik Szymon Gutakowski | 14 grudnia 1807 | listopad 1808 | ||
| 3. | ks. Józef Antoni Poniatowski (pełniący obowiązki) | listopad 1808 | 25 marca 1809 | ||
| 4. | gen. Stanisław Kostka Potocki | 25 marca 1809 | maj 1813 |
Prezesi Rządu Narodowego Królestwa Polskiego (1830–1831) |
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Długość urzędowania |
|---|---|---|---|---|---|
| 1. | ks. Adam Jerzy Czartoryski | 3 grudnia 1830 | 15 sierpnia 1831 | 255 dni | |
| – | Józef Chłopicki, dyktator | 5 grudnia 1830 | 17 stycznia 1831 | 43 dni | |
| 2. | gen. Jan Stefan Krukowiecki | 17 sierpnia 1831 | 7 września 1831 | 21 dni | |
| 3. | Bonawentura Niemojowski | 8 września 1831 | 23 września 1831[a] | 17 dni | |
| 4. | gen. Jan Nepomucen Umiński[1] | 23 września 1831 | 23 września 1831 | kilka godzin | |
| 5. | gen. Maciej Rybiński[1] | 25 września 1831 | 9 października 1831 | 14 dni |
Prezesi Rządu Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej (1846) |
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Długość urzędowania |
|---|---|---|---|---|---|
| – | Jan Tyssowski, członek triumwiratu Rządu Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej | 22 lutego 1846 | 24 lutego 1846 | 2 dni | |
| – | Ludwik Gorzkowski, członek triumwiratu Rządu Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej | ||||
| – | Aleksander Grzegorzewski, członek triumwiratu Rządu Narodowego Rzeczypospolitej Polskiej | ||||
| – | Jan Tyssowski, dyktator | 24 lutego 1846 | 3 marca 1846 | 7 dni |
Prezesi Komitetu Narodowego w Poznaniu (1848) |
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Długość urzędowania |
|---|---|---|---|---|---|
| 1. | Gustaw Potworowski | 20 marca 1848 | 9 maja 1848 | 50 dni |
Prezesi Rządu Narodowego (1863–1864) |
Herb powstańców styczniowych
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Długość urzędowania |
|---|---|---|---|---|---|
| 1. | Stefan Bobrowski, przewodniczący Komisji Wykonawczej (Tymczasowego) Rządu Narodowego | 21 stycznia 1863 | 17 lutego 1863 | 27 dni | |
| – | Ludwik Mierosławski, dyktator | 17 lutego 1863 | 11 marca 1863 | 22 dni | |
| – | Marian Langiewicz, dyktator | 11 marca 1863 | 18 marca 1863 | 7 dni | |
| 2. | Stefan Bobrowski, przewodniczący Tymczasowego Rządu Narodowego | 21 marca 1863 | 12 kwietnia 1863 | 22 dni | |
| 3. | Agaton Giller, przewodniczący Tymczasowego Rządu Narodowego (od 10 maja 1863 przewodniczący Rządu Narodowego) | 12 kwietnia 1863 | 23 maja 1863 | 41 dni | |
| 4. | Franciszek Dobrowolski, przewodniczący Rządu Narodowego | 23 maja 1863 | 9 czerwca 1863 | 17 dni | |
| 5. | Piotr Kobylański, przewodniczący Rządu Narodowego | 9 czerwca 1863 | 10 czerwca 1863 | 1 dzień | |
| 6. | Karol Majewski, przewodniczący Rządu Narodowego | 14 czerwca 1863 | 17 września 1863 | 95 dni | |
| 7. | Franciszek Dobrowolski, przewodniczący Rządu Narodowego | 17 września 1863 | 17 października 1863 | 30 dni | |
| 8. | Romuald Traugutt, dyktator Rządu Narodowego | 17 października 1863 | 10 kwietnia 1864 | 176 dni | |
| 9. | Bronisław Brzeziński, przewodniczący Rządu Narodowego | 20 kwietnia 1864 | październik 1864 | bd. |
Zwierzchnicy władz wykonawczych w okupowanym Królestwie Polskim (1917–1918) |
Prezydenci Ministrów Królestwa Polskiego oraz kierownicy ministrów w prowizoriach rządowych.
Pieczęć Królestwa Polskiego (1917–1918)
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Długość urzędowania | Rząd | Kadencja Sejmu | Urzędująca głowa państwa |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| – | Józef Mikułowski-Pomorski przewodniczący Komisji Przejściowej, pełniący obowiązki marszałka koronnego | 30 sierpnia 1917 | 13 grudnia 1917[2] | 105 dni | Komisja Przejściowa | stan przed zwołaniem Rady Stanu | Rada Regencyjna | |
| 1. | Jan Kucharzewski (dwukrotnie) | 26 listopada 1917 | 27 lutego 1918 | 93 dni | rząd Jana Kucharzewskiego | |||
| 2 października 1918 | 9 października 1918 | 7 dni | ||||||
| – | Antoni Ponikowski kierownik ministrów | 27 lutego 1918 | 4 kwietnia 1918 | 36 dni | prowizorium rządowe Antoniego Ponikowskiego | |||
| 2. | Jan Kanty Steczkowski | 4 kwietnia 1918 | 2 października 1918 | 181 dni | rząd Jana Kantego Steczkowskiego | Rada Stanu – stan przed zwołaniem Sejmu Ustawodawczego | ||
| – | Bohdan Broniewski pełniący obowiązki | 10 października 1918 | 23 października 1918 | 13 dni | ||||
| 3. | Józef Świeżyński | 23 października 1918 | 3 listopada 1918 | 11 dni | rząd Józefa Świeżyńskiego | |||
| – | Władysław Wróblewski kierownik ministrów | 3 listopada 1918 | 14 listopada 1918 | 11 dni | prowizorium rządowe Władysława Wróblewskiego |
Polska okresu międzywojennego (1918–1939) |
Godło II Rzeczypospolitej Polskiej 1919–1927
Premier Tymczasowego Rządu Ludowego Republiki Polskiej |
| Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Długość urzędowania | Rząd | Kadencja Sejmu | Urzędująca głowa państwa |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
Ignacy Daszyński | 7 listopada 1918 | 11 listopada 1918 | 4 dni | Tymczasowy Rząd Ludowy Republiki Polskiej | przed zwołaniem Sejmu Ustawodawczego | Rząd utworzony w opozycji do Rady Regencyjnej. Od 14 listopada 1918 r. władzę zwierzchnią sprawował Naczelny Dowódca Wojska Polskiego Józef Piłsudski. | |
Stanisław Thugutt zastępował premiera w Lublinie, od 12 listopada w stanie dymisji rządu | 11 listopada 1918 | 17 listopada 1918 | 6 dni |
Premierzy II Rzeczypospolitej (1918–1939) |
Godło II Rzeczypospolitej Polskiej od 1927
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Długość urzędowania | Rząd | Kadencja Sejmu | Urzędująca głowa państwa |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| – | Ignacy Daszyński | 14 listopada 1918 | 17 listopada 1918 | 3 dni | – | – | Józef Piłsudski | |
| 1. | Jędrzej Moraczewski | 17 listopada 1918 | 16 stycznia 1919 | 60 dni | Rząd Jędrzeja Moraczewskiego | – | ||
| 2. | Ignacy Jan Paderewski | 16 stycznia 1919 | 27 listopada 1919 | 313 dni | Rząd Ignacego Jana Paderewskiego | |||
Sejm Ustawodawczy | ||||||||
| 3. | Leopold Skulski | 13 grudnia 1919 | 9 czerwca 1920 | 179 dni | Rząd Leopolda Skulskiego | |||
| 4. | Wincenty Witos Nie utworzył rządu | 10 czerwca 1920 | 23 czerwca 1920 | 13 dni | – | |||
| 5. | Władysław Grabski | 27 czerwca 1920 | 24 lipca 1920 | 27 dni | Pierwszy rząd Władysława Grabskiego | |||
| (4.) | Wincenty Witos | 24 lipca 1920 | 13 września 1921 | 416 dni | Pierwszy rząd Wincentego Witosa | |||
| 6. | Antoni Ponikowski (dwukrotnie) | 19 września 1921 | 5 marca 1922 | 167 dni | Pierwszy rząd Antoniego Ponikowskiego | |||
| 10 marca 1922 | 6 czerwca 1922 | 88 dni | Drugi rząd Antoniego Ponikowskiego | |||||
| 7. | Artur Śliwiński | 28 czerwca 1922 | 7 lipca 1922 | 9 dni | Rząd Artura Śliwińskiego | |||
| 8. | Julian Nowak | 31 lipca 1922 | 14 grudnia 1922 | 136 dni | Rząd Juliana Nowaka | |||
Sejm RP I kadencji | ||||||||
Gabriel Narutowicz | ||||||||
| 9. | Władysław Sikorski | 16 grudnia 1922 | 26 maja 1923 | 161 dni | Pierwszy rząd Władysława Sikorskiego | Maciej Rataj (p.o.)[b] | ||
Stanisław Wojciechowski | ||||||||
| (4.) | Wincenty Witos Ponownie | 28 maja 1923 | 14 grudnia 1923 | 200 dni | Drugi rząd Wincentego Witosa | |||
| (5.) | Władysław Grabski Ponownie | 19 grudnia 1923 | 14 listopada 1925 | 696 dni | Drugi rząd Władysława Grabskiego | |||
| 10. | Aleksander Skrzyński | 20 listopada 1925 | 5 maja 1926 | 166 dni | Rząd Aleksandra Skrzyńskiego | |||
| (4.) | Wincenty Witos Ponownie | 10 maja 1926 | 14 maja 1926 | 4 dni | Trzeci rząd Wincentego Witosa | |||
| 11. | Kazimierz Bartel (trzykrotnie) | 15 maja 1926 | 4 czerwca 1926 | 20 dni | Pierwszy rząd Kazimierza Bartla | Maciej Rataj (p.o.)[b] | ||
Ignacy Mościcki | ||||||||
| 8 czerwca 1926 | 24 września 1926 | 108 dni | Drugi rząd Kazimierza Bartla | |||||
| 27 września 1926 | 30 września 1926 | 3 dni | Trzeci rząd Kazimierza Bartla | |||||
| 12. | Józef Piłsudski | 2 października 1926 | 27 czerwca 1928 | 634 dni | Pierwszy rząd Józefa Piłsudskiego | |||
Sejm RP II kadencji | ||||||||
| (11.) | Kazimierz Bartel Ponownie | 27 czerwca 1928 | 13 kwietnia 1929 | 290 dni | Czwarty rząd Kazimierza Bartla | |||
| 13. | Kazimierz Świtalski | 14 kwietnia 1929 | 7 grudnia 1929 | 237 dni | Rząd Kazimierza Świtalskiego | |||
| (11.) | Kazimierz Bartel Ponownie | 29 grudnia 1929 | 15 marca 1930 | 76 dni | Piąty rząd Kazimierza Bartla | |||
| 14. | Walery Sławek | 29 marca 1930 | 23 sierpnia 1930 | 147 dni | Pierwszy rząd Walerego Sławka | |||
| (12.) | Józef Piłsudski Ponownie | 25 sierpnia 1930 | 4 grudnia 1930 | 101 dni | Drugi rząd Józefa Piłsudskiego | |||
Sejm RP III kadencji | ||||||||
| (14.) | Walery Sławek Ponownie | 4 grudnia 1930 | 26 maja 1931 | 173 dni | Drugi rząd Walerego Sławka | |||
| 15. | Aleksander Prystor | 27 maja 1931 | 9 maja 1933 | 713 dni | Rząd Aleksandra Prystora | |||
| 16. | Janusz Jędrzejewicz | 10 maja 1933 | 13 maja 1934 | 368 dni | Rząd Janusza Jędrzejewicza | |||
| 17. | Leon Kozłowski | 15 maja 1934 | 28 marca 1935 | 317 dni | Rząd Leona Kozłowskiego | |||
| (14.) | Walery Sławek Ponownie | 28 marca 1935 | 12 października 1935 | 198 dni | Trzeci rząd Walerego Sławka | |||
| 18. | Marian Zyndram-Kościałkowski | 13 października 1935 | 15 maja 1936 | 215 dni | Rząd Mariana Zyndrama-Kościałkowskiego | |||
| 19. | Felicjan Sławoj Składkowski | 15 maja 1936 | 30 września 1939 | 1233 dni | Rząd Felicjana Sławoja Składkowskiego | |||
Sejm RP IV kadencji |
Polskie władze na emigracji (1939–1990) |
Premierzy Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na uchodźstwie (1939–1990) |
Od 5 lipca 1945 rządy te nie miały uznania międzynarodowego.
Godło Rzeczypospolitej Polskiej ustanowione przez rząd na uchodźstwie
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Długość urzędowania | Rząd | Urzędująca głowa państwa |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1. | Władysław Sikorski Ponownie | 30 września 1939 | 18 lipca 1940 | 292 dni | Drugi rząd Władysława Sikorskiego | Władysław Raczkiewicz | |
| 2. | August Zaleski Nie utworzył rządu | 18 lipca 1940 | 20 lipca 1940 | 2 dni | – | ||
| (1.) | Władysław Sikorski Ponownie | 20 lipca 1940 | 4 lipca 1943 | 1079 dni | Trzeci rząd Władysława Sikorskiego | ||
| 3. | Stanisław Mikołajczyk | 14 lipca 1943 | 24 listopada 1944 | 499 dni | Rząd Stanisława Mikołajczyka | ||
| 4. | Tomasz Arciszewski | 29 listopada 1944 | 2 lipca 1947 | 945 dni | Rząd Tomasza Arciszewskiego | ||
August Zaleski | |||||||
| 5. | Tadeusz Bór-Komorowski | 2 lipca 1947 | 10 lutego 1949 | 589 dni | Rząd Tadeusza Komorowskiego | ||
| 6. | Tadeusz Tomaszewski | 7 kwietnia 1949 | 25 września 1950 | 536 dni | Rząd Tadeusza Tomaszewskiego | ||
| 7. | Roman Odzierzyński | 25 września 1950 | 8 grudnia 1953 | 1170 dni | Rząd Romana Odzierzyńskiego | ||
| 8. | Jerzy Hryniewski (właśc. Mikołaj Dolanowski) | 18 stycznia 1954 | 13 maja 1954 | 115 dni | Rząd Jerzego Hryniewskiego | ||
| 9. | Stanisław Cat-Mackiewicz | 8 czerwca 1954 | 21 czerwca 1955 | 378 dni | Rząd Stanisława Mackiewicza | ||
| 10. | Hugon Hanke | 8 sierpnia 1955 | 10 września 1955 | 33 dni | Rząd Hugona Hankego | ||
| 11. | Antoni Pająk | 10 września 1955 | 14 czerwca 1965 | 3565 dni | Pierwszy rząd Antoniego Pająka | ||
Drugi rząd Antoniego Pająka | |||||||
Trzeci rząd Antoniego Pająka | |||||||
| 12. | Aleksander Zawisza | 25 czerwca 1965 | 9 czerwca 1970 | 1810 dni | Rząd Aleksandra Zawiszy | ||
| 13. | Zygmunt Muchniewski | 20 lipca 1970 | 13 lipca 1972 | 724 dni | Rząd Zygmunta Muchniewskiego | ||
Stanisław Ostrowski | |||||||
| 14. | Alfred Urbański | 18 lipca 1972 | 15 lipca 1976 | 1458 dni | Pierwszy rząd Alfreda Urbańskiego | ||
Drugi rząd Alfreda Urbańskiego | |||||||
| 15. | Kazimierz Sabbat | 5 sierpnia 1976 | 8 kwietnia 1986 | 3533 dni | Pierwszy rząd Kazimierza Sabbata | ||
Drugi rząd Kazimierza Sabbata | |||||||
Trzeci rząd Kazimierza Sabbata | Edward Bernard Raczyński | ||||||
Czwarty rząd Kazimierza Sabbata | |||||||
| 16. | Edward Szczepanik | 8 kwietnia 1986 | 22 grudnia 1990 | 1719 dni | Pierwszy rząd Edwarda Szczepanika | Kazimierz Sabbat | |
Ryszard Kaczorowski | |||||||
Drugi rząd Edwarda Szczepanika |
Przewodniczący Egzekutywy Zjednoczenia Narodowego (1955–1972) |
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko | Objął urząd | Złożył urząd | Urzędująca głowa państwa |
|---|---|---|---|---|---|
| 1. | Roman Odzierzyński (ur. 1892 zm. 1975) | 27 sierpnia 1954 | 1955 | Rada Trzech | |
| 2. | Adam Ciołkosz (ur. 1902 zm. 1978) | 29 lutego 1956 | 1959 | ||
| 3. | Witold Czerwiński (ur. 1901 zm. 1982) | 14 marca 1959 | 1963 | ||
| 4. | Adam Ciołkosz (ur. 1902 zm. 1978) | 15 stycznia 1963 | 19 grudnia 1966 | ||
| – | Jan Starzewski (ur. 1895 zm. 1973) | 19 grudnia 1966 tymczasowo | 1967 | ||
| 5. | Kazimierz Sabbat (ur. 1913 zm. 1989) | 15 marca 1967 | 8 lipca 1972 |
Rzeczpospolita Polska/Polska Rzeczpospolita Ludowa (1944–1989) |
Prezesi Rady Ministrów Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej |
Godło Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
W okresie Polski Ludowej obowiązywały trzy akty rangi konstytucyjnej regulujące procedurę wyłaniania nowego rządu:
- od 21 lipca 1944 do 20 lutego 1947 Ustawa z dnia 21 lipca 1944 r. o utworzeniu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego.
- od 31 grudnia 1944 do 20 lutego 1947 Ustawa z dnia 31 grudnia 1944 roku o powołaniu Rządu Tymczasowego Rzeczypospolitej Polskiej.
- od 20 lutego 1947 do 21 lipca 1952 Ustawa konstytucyjna z dnia 19 lutego 1947 r. o ustroju i zakresie działania najwyższych organów Rzeczypospolitej Polskiej.
- od 22 lipca 1952 do 31 grudnia 1989 Konstytucja Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej uchwalona przez Sejm Ustawodawczy w dniu 22 lipca 1952 r.
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko (partia polityczna) | Objęcie urzędu[c] | Złożenie urzędu[d] | Długość urzędowania | Rząd | Kadencja sejmu | Urzędujący Prezydent/ Przewodniczący Rady Państwa |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1. | Edward Osóbka-Morawski (PPS) (1909–1997) | 21 VII 1944 | 31 XII 1944 | 929 dni | Polski Komitet Wyzwolenia Narodowego | Krajowa Rada Narodowa | Urząd opróżniony[e] | |
31 XII 1944 | 28 VI 1945 | Rząd Tymczasowy | ||||||
28 VI 1945 | 5 II 1947 | Tymczasowy Rząd Jedności Narodowej | ||||||
Bolesław Bierut (1947–1952) | ||||||||
2. | Józef Cyrankiewicz (PPS) (1911–1989) | 5 II 1947[f] | 20 XI 1952 | 2115 dni[3] | Pierwszy rząd Józefa Cyrankiewicza | Sejm Ustawodawczy | ||
3. | Bolesław Bierut (PZPR) (1892–1956) | 20 XI 1952[g] | 18 III 1954 | 483 dni | Rząd Bolesława Bieruta i Józefa Cyrankiewicza | Sejm PRL I kadencji | Aleksander Zawadzki (1952–1964) | |
(2.) | Józef Cyrankiewicz (PZPR) (1911–1989) | 18 III 1954[4] | 20 II 1957 | 6124 dni[3] | ||||
20 II 1957[h] | 15 V 1961 | Drugi rząd Józefa Cyrankiewicza | Sejm PRL II kadencji | |||||
15 V 1961[i] | 24 VI 1965 | Trzeci rząd Józefa Cyrankiewicza | Sejm PRL III kadencji | |||||
Urząd opróżniony[j] | ||||||||
Edward Ochab (1964–1968) | ||||||||
24 VI 1965[k] | 27 VI 1969 | Czwarty rząd Józefa Cyrankiewicza | Sejm PRL IV kadencji | |||||
Marian Spychalski (1968–1970) | ||||||||
27 VI 1969[l] | 23 XII 1970 | Rząd Józefa Cyrankiewicza i Piotra Jaroszewicza | Sejm PRL V kadencji | |||||
4. | Piotr Jaroszewicz (PZPR) (1909–1992) | 23 XII 1970[4] | 28 III 1972 | 3344 dni | Józef Cyrankiewicz (1970–1972) | |||
28 III 1972[m] | 25 III 1976 | Rząd Piotra Jaroszewicza | Sejm PRL VI kadencji | Henryk Jabłoński (1972–1985) | ||||
25 III 1976[n] | 18 II 1980 | Rząd Piotra Jaroszewicza i Edwarda Babiucha | Sejm PRL VII kadencji | |||||
5. | Edward Babiuch (PZPR) (ur. 1927) | 18 II 1980[4] | 2 IV 1980 | 144 dni | ||||
2 IV 1980[o] | 24 VIII 1980 | Rząd Edwarda Babiucha, Józefa Pińkowskiego i Wojciecha Jaruzelskiego | Sejm PRL VIII kadencji | |||||
6. | Józef Pińkowski (PZPR) (1929–2000) | 5 IX 1980[p][4] | 11 II 1981 | 171 dni | ||||
7. | Wojciech Jaruzelski (PZPR) (1923–2014) | 11 II 1981[4] | 6 XI 1985 | 1729 dni | ||||
8. | Zbigniew Messner (PZPR) (1929–2014) | 6 XI 1985[q] | 27 IX 1988 | 1117 dni | Rząd Zbigniewa Messnera | Sejm PRL IX kadencji | Wojciech Jaruzelski (1985–1990) | |
9. | Mieczysław Rakowski (PZPR) (1926–2008) | 27 IX 1988[r] | 2 VIII 1989 | 309 dni | Rząd Mieczysława Rakowskiego | |||
10. | Czesław Kiszczak (PZPR) (1925–2015) | 2 VIII 1989 | 24 VIII 1989 | 22 dni | Nie utworzył rządu | Sejm PRL X kadencji | ||
11. | Tadeusz Mazowiecki (KO „S”) (1927–2013) | 24 VIII 1989[s] | 4 I 1991 | 498 dni | Rząd Tadeusza Mazowieckiego |
Przerywana pogrubiona linia oznacza poszczególne kadencje sejmu.
III Rzeczpospolita (od 1989) |
Prezesi Rady Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej |
Godło Rzeczypospolitej Polskiej
W III Rzeczypospolitej obowiązywały trzy akty rangi konstytucyjnej regulujące procedurę wyłaniania nowego rządu:
- od 7 kwietnia 1989 do 7 grudnia 1992 Konstytucja PRL z 1952 (od 31 grudnia 1989 jako Konstytucja RP) w wersji po noweli kwietniowej, wedle której proces powołania nowego rządu oparty był na stosownych uchwałach Sejmu (podejmowanych samoistnie bądź na wniosek Prezydenta RP) w sprawie odwołania urzędującego prezesa Rady Ministrów z jednoczesnym powołaniem nowego prezesa Rady Ministrów z misją składania wniosków co do składu Rady Ministrów. Do wyłącznej kompetencji Sejmu należało dymisjonowanie urzędującego rządu i jednoczesne powierzanie mu dalszego sprawowania obowiązków do czasu wyłonienia nowego składu Rady Ministrów. Misja kompletowania składu nowego rządu przez premiera kończyła się z chwilą podjęcia przez Sejm uchwały wyrażającej nowemu gabinetowi wotum zaufania w składzie przedstawionym przez premiera. Uchwały te publikowane w Monitorze Polskim wchodziły w życie z chwilą ich podjęcia. Poszczególni ministrowie byli odwoływani uchwałami Sejmu.
Nowo powołany prezes Rady Ministrów do czasu skompletowania własnego składu Rady Ministrów stał na czele dotychczasowej Rady Ministrów.
- od 8 grudnia 1992 do 16 października 1997 tzw. Mała Konstytucja, która stanowiła, że nowy rząd powoływany i odwoływany był zarządzeniem Prezydenta RP, po którym Rada Ministrów winna uzyskać w Sejmie wotum zaufania.
- od 17 października 1997 Konstytucja RP reguluje proces powołania rządu w tzw. systemie trzech kroków oraz konstruktywnym wotum nieufności. Do powołania nowej Rady Ministrów niezbędne jest postanowienie Prezydenta RP. Wotum zaufania udzielane jest przez Sejm i jest warunkiem niezbędnym do dalszego sprawowania władzy przez Radę Ministrów.
| Lp. | Zdjęcie | Imię i nazwisko (ugrupowanie polityczne) | Desygnacja[t] | Objęcie urzędu[u] | Wotum zaufania | Głosy w wotum zaufania | Dymisja lub wotum nieufności | Złożenie urzędu[v] | Długość urzędowania | Rząd | Kadencja sejmu | Urzędujący prezydenci RP | |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
1. | Tadeusz Mazowiecki (KO „S”) (1927–2013) | 20 VIII 1989[5] 24 VIII 1989[w] | 24 VIII 1989[x] | 12 IX 1989[6] | 25 XI 1990[7], 14 XII 1990[8] | 4 I 1991[9] | 498 dni | Rząd Tadeusza Mazowieckiego | Sejm PRL X kadencji | Wojciech Jaruzelski[y] (1989–1990) | |||
Lech Wałęsa (1990–1995) | |||||||||||||
2. | Jan Krzysztof Bielecki (KLD) (ur. 1951) | 4 I 1991 | 4 I 1991 | 12 I 1991[z] | 5 XII 1991[10] | 6 XII 1991[11] | 336 dni | Rząd Jana Krzysztofa Bieleckiego | |||||
3. | Jan Olszewski (PC) (1930–2019) | 6 XII 1991[12][13] | 6 XII 1991 | 23 XII 1991 | 5 VI 1992[14] | 5 VI 1992[15] | 182 dni | Rząd Jana Olszewskiego | Sejm RP I kadencji | ||||
4. | Waldemar Pawlak[16] (PSL) (ur. 1959) | 5 VI 1992[17] | 5 VI 1992 | brak wniosku o wotum zaufania | – | 7 VII 1992 10 VII 1992[18] | 10 VII 1992 | 35 dni[19] | Nie utworzył rządu | ||||
5. | Hanna Suchocka (UD) (ur. 1946) | 10 VII 1992[aa] | 10 VII 1992 | 11 VII 1992[20] | 28 V 1993 | 26 X 1993 | 472 dni | Rząd Hanny Suchockiej | |||||
(4.) | Waldemar Pawlak (PSL) (ur. 1959) | 18 X 1993 | 26 X 1993 | 10 XI 1993 | 1 III 1995 | 7 III 1995 | 496 dni[19] | Rząd Waldemara Pawlaka | Sejm RP II kadencji | ||||
6. | Józef Oleksy (SLD, SdRP) (1946–2015) | 1 III 1995 | 7 III 1995[ab] | 4 III 1995 | 26 I 1996 | 7 II 1996 | 337 dni | Rząd Józefa Oleksego | |||||
Aleksander Kwaśniewski (1995–2005) | |||||||||||||
7. | Włodzimierz Cimoszewicz (SLD) (ur. 1950) | 1 II 1996 | 7 II 1996 | 15 II 1996 | 17 X 1997[ac][21] | 31 X 1997 | 632 dni | Rząd Włodzimierza Cimoszewicza | |||||
8. | Jerzy Buzek (AWS, RS AWS) (ur. 1940) | 17 X 1997 | 31 X 1997 | 11 XI 1997 | 19 X 2001[22][23] | 19 X 2001 | 1449 dni | Rząd Jerzego Buzka | Sejm RP III kadencji | ||||
9. | Leszek Miller (SLD) (ur. 1946) | 4 X 2001[24][ad] | 19 X 2001 | 26 X 2001 13 VI 2003[26] | 2 V 2004[ac][27] | 2 V 2004 | 926 dni | Rząd Leszka Millera | Sejm RP IV kadencji | ||||
10. | Marek Belka (SLD) (ur. 1952) | 2 V 2004 | 2 V 2004 | 14 V 2004[ae] | 14 V 2004[af][28] | 11 VI 2004 | 547 dni | Pierwszy rząd Marka Belki | |||||
| 11 VI 2004 | 11 VI 2004 | 24 VI 2004 15 X 2004[26] | 6 V 2005[29][30] 19 X 2005[22][31] | 31 X 2005 | Drugi rząd Marka Belki | ||||||||
11. | Kazimierz Marcinkiewicz (PiS) (ur. 1959) | 19 X 2005 | 31 X 2005 | 10 XI 2005 | 10 VII 2006[ac][32] | 14 VII 2006 | 256 dni | Rząd Kazimierza Marcinkiewicza | Sejm RP V kadencji | ||||
Lech Kaczyński (2005–2010) | |||||||||||||
12. | Jarosław Kaczyński (PiS) (ur. 1949) | 10 VII 2006 | 14 VII 2006 | 19 VII 2006 | 5 XI 2007[ac][33] | 16 XI 2007 | 490 dni | Rząd Jarosława Kaczyńskiego | |||||
13. | Donald Tusk (PO) (ur. 1957) | 9 XI 2007 | 16 XI 2007[34] | 24 XI 2007 | 8 XI 2011[22][35] | 18 XI 2011 | 2502 dni | Pierwszy rząd Donalda Tuska | Sejm RP VI kadencji | ||||
Urząd opróżniony[ag] | |||||||||||||
Bronisław Komorowski (2010–2015) | |||||||||||||
| 8 XI 2011 | 18 XI 2011 | 19 XI 2011 12 X 2012[26] 25 VI 2014[26] | 9 IX 2014[ac][36] | 22 IX 2014 | Drugi rząd Donalda Tuska | Sejm RP VII kadencji | |||||||
14. | Ewa Kopacz (PO) (ur. 1956) | 15 IX 2014 | 22 IX 2014 | 1 X 2014[37] | 12 XI 2015[22][38] | 16 XI 2015 | 420 dni | Rząd Ewy Kopacz | |||||
Andrzej Duda (od 2015) | |||||||||||||
15. | Beata Szydło (PiS) (ur. 1963) | 13 XI 2015[39] | 16 XI 2015[40] | 18 XI 2015 | 8 XII 2017[ac][41] | 11 XII 2017 | 756 dni | Rząd Beaty Szydło | Sejm RP VIII kadencji | ||||
16. | Mateusz Morawiecki (PiS) (ur. 1968) | 8 XII 2017[42] | 11 XII 2017[43] | 12 XII 2017[44] 12 XII 2018[26] | 453 dni | Rząd Mateusza Morawieckiego | |||||||
| Stan na 9 marca 2019 | |||||||||||||
Przerywana pogrubiona linia oznacza poszczególne kadencje sejmu.
Długość urzędowania premierów |
Premierem najdłużej sprawującym swój urząd na przestrzeni lat był Józef Cyrankiewicz, który w ramach pięciu gabinetów RP i PRL urzędował 8238 dni. W okresie międzywojennym najdłużej urzędującym premierem był Felicjan Sławoj Składkowski (1233 dni), wśród premierów rządu na uchodźstwie Antoni Pająk (3565 dni), a w III RP Donald Tusk (2502 dni).
Najkrócej urzędującym premierem był gen. Jan Nepomucen Umiński, który stanowisko prezesa Rządu Narodowego stracił tego samego dnia, w którym je uzyskał.
Obecnie urzędujący premier swój urząd sprawuje 453 pełnych dni (według stanu na 9 marca 2019).
Żyjący byli premierzy |
Obecnie żyje 13 byłych premierów Polski. 12 z nich pełniło urząd w czasach III RP, a Edward Babiuch (urodzony w 1927 roku) w czasach PRL. Babiuch jest ostatnim żyjącym premierem PRL i najstarszym żyjącym byłym premierem. Najstarszym premierem III RP jest obecnie Jerzy Buzek (urodzony w 1940 roku). 7 lutego 2019 roku miała miejsce ostatnia śmierć byłego premiera. Był to pełniący urząd w czasach III RP Jan Olszewski. Ostatnia śmierć byłego premiera PRL miała miejsce 5 listopada 2015 roku. Był to Czesław Kiszczak. 28 grudnia 1962 roku umarł ostatni żyjący premier II RP, Kazimierz Świtalski.
Edward Babiuch (ur. 1927)
Jerzy Buzek (ur. 1940), poseł do Parlamentu Europejskiego VIII kadencji (PO)
Hanna Suchocka (ur. 1946), honorowa przewodnicząca Europejskiej Komisji na rzecz Demokracji przez Prawo
Leszek Miller (ur. 1946), członek Rady Krajowej SLD
Jarosław Kaczyński (ur. 1949), prezes PiS i poseł na Sejm VIII kadencji
Włodzimierz Cimoszewicz (ur. 1950)
Jan Krzysztof Bielecki (ur. 1951)
Marek Belka (ur. 1952)
Ewa Kopacz (ur. 1956), wiceprzewodnicząca PO i poseł na Sejm VIII kadencji
Donald Tusk (ur. 1957), przewodniczący Rady Europejskiej oraz honorowy przewodniczący PO
Waldemar Pawlak (ur. 1959), członek Rady Naczelnej PSL oraz prezes Zarządu Głównego Związku Ochotniczych Straży Pożarnych
Kazimierz Marcinkiewicz (ur. 1959)
Beata Szydło (ur. 1963), Wiceprezes Rady Ministrów, wiceprezes PiS i poseł na Sejm VIII kadencji
Zobacz też |
- noty biograficzne
- prezydenci Polski
- Prezydium Rady Ministrów
- Rada Ministrów w Polsce
- składy rządów polskich
Uwagi |
↑ Tego dnia złożył dymisję, ale prezesem Rządu Narodowego był formalnie do 25 września 1831 r.
↑ ab W oparciu o przepisy Konstytucji marcowej z 1921, od dnia śmierci lub rezygnacji prezydenta Rzeczypospolitej, jego obowiązki sprawuje tymczasowo marszałek Sejmu.
↑ Objęcie urzędu – pierwszy dzień urzędowania – zaprzysiężenie.
↑ Złożenie urzędu – ostatni dzień urzędowania.
↑ W oparciu o przepisy Ustawy z dnia 11 września 1944 r. o kompetencji Prezydenta Krajowej Rady Narodowej w związku z uznaniem opróżnienia urzędu Prezydenta RP jego obowiązki sprawuje tymczasowo od chwili ogłoszenia ustawy 20.09.1944 Przewodniczący Krajowej Rady Narodowej, a od 31.12.1944 Prezydent Krajowej Rady Narodowej. Obowiązki pełnił Bolesław Bierut.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania przez Prezydenta RO kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. gabinetem E. Osóbki-Morawskiego do 6 lutego 1947.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. pierwszym gabinetem J. Cyrankiewicza do 21 listopada 1952.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. gabinetem B. Bieruta do 27 lutego 1957.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. drugim gabinetem J. Cyrankiewicza do 18 maja 1961.
↑ W oparciu o przepisy Konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej z 1952 roku Radę Państwa reprezentuje Przewodniczący lub jego zastępca. Wskutek wakatu Radę Państwa reprezentowali zastępcy S. Kulczyński, O. Lange, E. Ochab oraz B. Podedworny.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. trzecim gabinetem J. Cyrankiewicza do 25 czerwca 1965.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. czwartym gabinetem J. Cyrankiewicza do 28 czerwca 1969.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. piątym gabinetem J. Cyrankiewicza do 29 marca 1972.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. pierwszym gabinetem P. Jaroszewicza do 27 marca 1976.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. drugim gabinetem P. Jaroszewicza do 3 kwietnia 1980.
↑ Wiceprezes Rady Ministrów pełniący obowiązki prezesa Rady Ministrów od 24 sierpnia 1980.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. gabinetem E. Babiucha do 12 listopada 1985.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. gabinetem Z. Messnera do 14 października 1988.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. gabinetem M. Rakowskiego do 12 września 1989.
↑ Desygnacja aktem prezydenta lub uchwałą Sejmu RP.
↑ Objęcie urzędu – pierwszy dzień urzędowania – zaprzysiężenie.
↑ Złożenie urzędu – ostatni dzień urzędowania.
↑ Uchwała Sejmu PRL powołująca na urząd Prezesa Rady Ministrów.
↑ Jako nowo mianowany prezes Rady Ministrów do czasu zgłoszenia wniosków co do składu własnej Rady Ministrów i ich zaakceptowania uchwałą Sejmu PRL kieruje Radą Ministrów w dotychczasowym składzie osobowym tj. gabinetem M. Rakowskiego.
↑ Od 19 lipca 1989 jako prezydent PRL; od 31 grudnia 1989 jako prezydent RP.
↑ Uchwała Sejmu udzielająca wotum zaufania i powołująca nowy składu Rady Ministrów.
↑ Powołana Uchwałą Sejmu RP z dnia 10 lipca 1992 r. w sprawie powołania prezesa Rady Ministrów. (M.P. z 1992 r. nr 23, poz. 167) na prezesa Rady Ministrów z misją przedstawienia Sejmowi składu Rady Ministrów (tryb art. 32f ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 37 ust. 1 Konstytucji RP).
↑ Rada Ministrów powołana zarządzeniem Prezydenta RP z dnia 6 marca 1995 r.
↑ abcdef Tryb art. 162 ust. 2 pkt 3.
↑ Było to rozwiązanie precedensowe (dotychczas powyborcze desygnowanie premiera następowało w dniu dymisji poprzedniego gabinetu), ale – zdaniem części doktryny prawa konstytucyjnego – w tamtej sytuacji, konstytucyjnie dopuszczalne i pozwalające na szybsze utworzenie nowego rządu[25]
↑ Nie uzyskał wotum zaufania.
↑ Dymisja w trybie art. 162 ust. 2 pkt 2 Konstytucji RP.
↑ W oparciu o przepisy Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 1997 roku od dnia wakatu na urzędzie Prezydenta Rzeczypospolitej jego obowiązki sprawuje tymczasowo Marszałek Sejmu, w razie niemożności wykonywania tych obowiązków przez Marszałka Sejmu, funkcja ta przypada Marszałkowi Senatu. Obowiązki pełnili kolejno: B. Komorowski (10.04.2010–8.07.2010), B. Borusewicz (8.07.2010) i G. Schetyna (8.07.2010–6.08.2010).
Przypisy |
↑ ab Wódz naczelny z pełnią władzy cywilnej.
↑ Data uchwały Komisji Przejściowej w sprawie przekazania Radzie Ministrów departamentów Tymczasowej Rady Stanu, a Prezydentowi Ministrów – pozostałych agend TRS, a także o zawieszeniu swojej działalności. Kompetencje administracyjne Komisji formalnie zostały przejęte przez Radę Ministrów z dniem 1 lutego 1918 r., kiedy wszedł w życie dekret Rady Regencyjnej o tymczasowej organizacji Władz Naczelnych w Królestwie Polskiem z 3 stycznia 1918 r. (Dz.U. z 1918 r. nr 1, poz. 1 ze zm.). Ostatnie posiedzenia Komisja odbyła 24 stycznia 1918 r.
↑ ab Józef Cyrankiewicz urzędował łącznie jako premier w sześciu gabinetach 8239 dni.
↑ abcde Wybrany w miejsce urzędującego prezesa Rady Ministrów bez odwołania Rady Ministrów.
↑ Akt desygnowania na prezesa Rady Ministrów podpisany przez prezydenta PRL Jaruzelskiego i przedstawiony Sejmowi PRL do zatwierdzenia na mocy art. 32f ust. 1 pkt 6 Konstytucji PRL.
↑ Uchwała Sejmu PRL wyrażająca wotum zaufania dla rządu w składzie zaproponowanym przez premiera Mazowieckiego.
↑ Prezes Rady Ministrów podał się do dymisji.
↑ Uchwała Sejmu odwołująca rząd i powierzająca mu pełnienie obowiązków do czasu powołania nowego rządu.
↑ Rząd pełnił obowiązki bez premiera Mazowieckiego do czasu powołania rządu Bieleckiego 12 I 1991.
↑ Uchwała Sejmu RP z dnia 5 grudnia 1991 r. w sprawie przyjęcia ustąpienia Rządu. (M.P. z 1991 r. nr 45, poz. 313), uchwała przyjmująca ustąpienie rządu Bieleckiego i powierzająca mu pełnienie obowiązków do czasu powołania nowego składu Rady Ministrów.
↑ Rząd pełnił obowiązki bez premiera Bieleckiego do czasu powołania rządu Olszewskiego 23 XII 1991.
↑ Uchwała Sejmu RP z dnia 6 grudnia 1991 r. w sprawie powołania prezesa Rady Ministrów. (M.P. z 1991 r. nr 45, poz. 315).
↑ Uchwała powołująca Jana Olszewskiego (w trybie art. 32f ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 37 ust. 1 Konstytucji RP) na stanowisko prezesa Rady Ministrów z misją przedstawienia składu nowej Rady Ministrów.
↑ Uchwała Sejmu z dnia 5 czerwca 1992 r. w sprawie odwołania Rady Ministrów. (M.P. z 1992 r. nr 17, poz. 125), w trybie art. 32f ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 37 ust. 1 Konstytucji RP o odwołaniu Jana Olszewskiego z urzędu Prezesa Rady Ministrów i powierzeniu mu sprawowania obowiązków do czasu powołania następcy.
↑ Rząd pełnił obowiązki bez premiera Olszewskiego do czasu powołania rządu Suchockiej 11 VII 1992.
↑ Nie zdołał sformować gabinetu.
↑ Uchwała Sejmu RP z dnia 5 czerwca 1992 r. w sprawie powołania prezesa Rady Ministrów. (M.P. z 1992 r. nr 17, poz. 126), na prezesa Rady Ministrów z misją przedstawienia Sejmowi RP składu Rady Ministrów (tryb art. 32f ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 37 ust. 1 Konstytucji RP).
↑ Uchwała Sejmu RP z dnia 10 lipca 1992 r. (M.P. z 1992 r. nr 23, poz. 166), uchwała odwołująca prezesa Rady Ministrów i powierzająca mu sprawowanie obowiązków do czasu powołania następcy (tryb art. 32f ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 37 ust. 1 Konstytucji RP).
↑ ab Waldemar Pawlak urzędował łącznie jako premier w dwóch gabinetach 531 dni.
↑ Skład Rady Ministrów Hanny Suchockiej powołany uchwałą Sejmu RP z dnia 11 lipca 1992 r. w sprawie powołania Rady Ministrów. (M.P. z 1992 r. nr 23, poz. 168).
↑ M.P. z 1997 r. nr 79, poz. 764
↑ abcd Dymisja na pierwszym posiedzeniu nowo wybranego Sejmu w trybie art. 162 ust. 1 Konstytucji RP.
↑ M.P. z 2001 r. nr 37, poz. 601
↑ Postanowienie Prezydenta RP z dnia 4 października 2001 r. nr 113-12-01 o desygnowaniu Prezesa Rady Ministrów. (M.P. z 2001 r. nr 34, poz. 560).
↑ Lech Garlicki, Polskie prawo konstytucyjne. Zarys wykładu, wyd. 9., Warszawa 2005, s. 294).
↑ abcde Wotum zaufania na wniosek Prezesa Rady Ministrów udzielone przez Sejm w trybie art. 160 Konstytucji RP.
↑ M.P. z 2004 r. nr 19, poz. 333
↑ M.P. z 2004 r. nr 22, poz. 388
↑ Dymisja nie została przyjęta przez Prezydenta RP w trybie art. 162 ust. 2 pkt 3 w związku z art. 162 ust. 4 Konstytucji RP.
↑ M.P. z 2005 r. nr 27, poz. 373
↑ M.P. z 2005 r. nr 62, poz. 855
↑ M.P. z 2006 r. nr 48, poz. 517
↑ M.P. z 2007 r. nr 85, poz. 892
↑ Postanowienie prezydenta RP Kaczyńskiego (M.P. z 2007 r. nr 87, poz. 945).
↑ M.P. z 2011 r. nr 101, poz. 1022
↑ M.P. z 2014 r. poz. 803
↑ M.P. z 2014 r. poz. 892
↑ M.P. z 2015 r. poz. 1088
↑ M.P. z 2015 r. poz. 1089
↑ M.P. z 2015 r. poz. 1090
↑ M.P. z 2017 r. poz. 1143
↑ M.P. z 2017 r. poz. 1144
↑ M.P. z 2017 r. poz. 1150
↑ M.P. z 2017 r. poz. 1177
| ||||
| ||||||||||||||
| ||||||||||||||||||
| ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||