Kompania graniczna KOP „Białowiż” – pododdział graniczny Korpusu Ochrony Pogranicza pełniący służbę ochronną na granicy polsko-radzieckiej.
Spis treści
1Formowanie i zmiany organizacyjne
2Służba graniczna
3Działania kompanii we wrześniu 1939
4Struktura organizacyjna
5Dowódcy kompanii
6Uwagi
7Przypisy
8Bibliografia
Formowanie i zmiany organizacyjne |
Na podstawie rozkazu Ministra Spraw Wojskowych nr 1600/tjn./O.de B/25, w drugim etapie organizacji Korpusu Ochrony Pogranicza, w terminie do 1 marca 1925 roku sformowano 18 batalion graniczny [1], a w jego składzie 2 kompanię graniczną KOP.
W listopadzie 1936 roku kompania liczyła 2 oficerów, 9 podoficerów, 5 nadterminowych i 102 żołnierzy służby zasadniczej[a].
W 1939 roku 2 kompania graniczna KOP „Białowiż” podlegała dowódcy batalionu KOP „Rokitno”[2].
Osobny artykuł: kompania graniczna KOP.
Służba graniczna |
Podstawową jednostką taktyczną Korpusu Ochrony Pogranicza przeznaczoną do pełnienia służby ochronnej był batalion graniczny. Odcinek batalionu dzielił się na pododcinki kompanii, a te z kolei na pododcinki strażnic, które były „zasadniczymi jednostkami pełniącymi służbę ochronną”, w sile półplutonu. Służba ochronna pełniona była systemem zmiennym, polegającym na stałym patrolowaniu strefy nadgranicznej i tyłowej, wystawianiu posterunków alarmowych, obserwacyjnych i kontrolnych stałych, patrolowaniu i organizowaniu zasadzek w miejscach rozpoznanych jako niebezpieczne, kontrolowaniu dokumentów i zatrzymywaniu osób podejrzanych, a także utrzymywaniu ścisłej łączności między oddziałami i władzami administracyjnymi[3]. Miejscowość, w którym stacjonowała kompania graniczna, posiadała status garnizonu Korpusu Ochrony Pogranicza[4].
2 kompania graniczna „Białowiż” w 1934 roku ochraniała odcinek granicy państwowej szerokości 39 kilometrów 500 metrów[5]. Po stronie sowieckiej granicę ochraniały zastawy „Kowalicha”, „Kamionka”, „Górne”, „Musznia”, „Łosice” i „Dobrodziejów” z komendantury „Promykanje”[6].
Kompanie sąsiednie:
3 kompania graniczna KOP „Wojtkiewicze” ⇔ 1 kompania graniczna KOP „Ostki” – 1928[7], 1929[8], 1931[6], 1932[9], 1934[10], 1938[11]
Działania kompanii we wrześniu 1939 |
17 września 1939 batalion graniczny „Rokitno” mjr. Wojciechowskiego zaatakowany został przez pododdziały 15 Korpusu Strzeleckiego komdiwa Piotra Fiłatowa. Zadaniem korpusu było zdobycie Sameńskiego Odcinka Umocnionego na Słuczy. Na linii strażnic uderzyły pododdziały 18. i 19. Oddziału Wojsk Pogranicznych NKWD[12].
Na kierunku 2 kompanii granicznej „Białowiż” sowieci przejawiali niewielką aktywność. Strażnice wycofały się bez walki w kierunku m.p. kompanii, a potem, na rozkaz dowódcy batalionu, do Rokitna[13]. Zdezerterował oficer kompanii. Wraz z żoną zgłosił się na sowiecką strażnicę „Łozińce” i przekazał stronie sowieckiej poufne informacje[13].
Pododdziały zgrupowane w Rokitnie w godzinach południowych 17 września rozpoczęły wycofywanie się w kierunku Sarn. W godzinach popołudniowych zostały zaatakowane przez batalion rozpoznawczy 60 Dywizji Strzeleckiej. Po krótkiej potyczce sowieci nie podjęłli pościgu[14]. W godzinach wieczornych do miasta wkroczyły oddziały Armii Czerwonej uwalniając 64 jeńców niemieckich[15].
Struktura organizacyjna |
Struktura organizacyjna kompanii granicznej KOP „Białowiż”
Lata
1928 – 1938[7][8][6][9][10][11][b]
17 września 1939[16]
Strażnice
strażnica KOP „Kupiel”[c]
1 strażnica KOP „Kupiel”
strażnica KOP „Musznia”
2 strażnica KOP „Musznia”
strażnica KOP „Białowiż”[d]
3 strażnica KOP „Białowiż”
strażnica KOP „Żelechowo”[e]
4 strażnica KOP „Żelechowo”
strażnica KOP „Osetyszcze”
5 strażnica KOP „Osetyszcze”
Inne
pluton odwodowy
Dowódcy kompanii |
kpt. Stanisław Gumowski (był IX 1928 – 27 I 1931 → dowódca batalionu 73 pp)[17]
kpt. Walerian Rzepecki (28 III 1931 – )[17]
por. Szymon Bołtruczuk[f] (– 1939)
Uwagi |
↑Wykaz stanów etatowych oficerów, podoficerów i żołnierzy KOP przesłanych przez ppłk. dypl. Franciszka Węgrzyna ze sztabu KOP do I oficera do zleceń GISZ płk. dypl. Kazimierza Glabisza. → Jabłonowski i in. 2001 ↓, s. 368
↑W 2000 roku Rajmund Szubański napisał, że sformułowania zawarte w artykule „Bataliony, kompanie, strażnice KOP” z 1993 roku odnoszą się do stanu sprzed 1937 roku → Szubański 2000 ↓, s. 87. Wymienił następujące strażnice: „Kupiel”, „Musznie”, „Rudnia” i „Żelechowo” → Szubański 1993 ↓, s. 277
↑wieś Kupiel, gmina Berezów, powiat stoliński, województwo poleskie → Baza miejscowości kresowych
↑wieś Białowiż, gmina Kisoryczne, powiat sarneński, województwo wołyńskie → Baza miejscowości kresowych
↑strażnica graniczna Olechowo–Żelechowo, gmina Kisoryczne, powiat sarneński, województwo wołyńskie → Baza miejscowości kresowych
↑Szymon Bołtroczuk, por. piech., w KOP od 1936. Do mobilizacji dowódca 2 kompanii granicznej „Białowiż”. We wrześniu 1939 dowódca 5 kompanii piechoty II batalionu piechoty 97 pułku piechoty. → Jabłonowski i in. 2001 ↓, s. 711
Przypisy |
↑Prochwicz 3/1994 ↓, s. 152.
↑Szubański 2000 ↓, s. 90.
↑Falkiewicz 1925 ↓, s. 3-4.
↑Jabłonowski i in. 2001 ↓, s. 312-314.
↑Jabłonowski i in. 2001 ↓, s. 303.
↑ abcSzkice dyslokacyjne ↓.
↑ abKomunikaty dyslokacyjne KOP ↓, s. 10/1928.
↑ abKomunikaty dyslokacyjne KOP ↓, s. 7/1929.
↑ abKomunikaty dyslokacyjne KOP ↓, s. 31/1932.
↑ abKomunikaty dyslokacyjne KOP ↓, s. 57/1934.
↑ abKomunikaty dyslokacyjne KOP ↓, s. 87/1938.
↑Prochwicz 2003 ↓, s. 202.
↑ abProchwicz 2003 ↓, s. 203.
↑Prochwicz 2003 ↓, s. 204.
↑Prochwicz 2003 ↓, s. 205.
↑Prochwicz 2003 ↓, s. 311.
↑ abObsada oficerska bg „Rokitno” ↓.
Bibliografia |
Stanisław Falkiewicz: Korpus Ochrony Pogranicza. W pierwszą rocznicę objęcia służby na wschodniej granicy Rzeczypospolitej 1924-1925. 1925. [dostęp 2016-01-30].
Marek Jabłonowski, Włodzimierz Jankowski, Bogusław Polak, Jerzy Prochwicz: O niepodległą i granice. Korpus Ochrony Pogranicza 1924-1939. Wybór dokumentów. Wyższa Szkoła Humanistyczna w Pułtusku. Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego, 2001. ISBN 83-88067-48-8.Nieznane pola: 1.
Jerzy Prochwicz: Formacje Korpusu Ochrony Pogranicza w 1939 roku. Warszawa: Wydawnictwo Neriton, 2003. ISBN 83-88973-58-4.
Szkice dyslokacyjne Korpusu Ochrony Pogranicza i podległych jednostek w latach 1927-1939 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin.
Komunikaty dyslokacyjne Korpusu Ochrony Pogranicza z lat 1927 (z uzupełnieniami i poprawkami), 1928, 1932, 1934 (z uzupełnieniami i poprawkami) i 1938 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin.
Wykaz zmian stanu oficerów batalionu granicznego KOP „Rokitno” w latach 1927-1934 → Archiwum Straży Granicznej. Szczecin.
p•d•e
Korpus Ochrony Pogranicza
Dyslokacja KOP w 1938 • Dowództwo KOP • CSP KOP • dżand KOP
Carlow County Council Comhairle Contae Cheatharlach Type Type County council Leadership Cathaoirleach Brian O'Donoghue, FG Structure Seats 18 Political groups Fine Gael (6) Fianna Fáil (5) Sinn Féin (3) Labour Party (2) Independent (2) Elections Last election 23 May 2014 Meeting place County Buildings, Carlow Website carlow.ie The area governed by the council Carlow County Council (Irish: Comhairle Contae Cheatharlach ) is the authority responsible for local government in County Carlow, Ireland. As a county council, it is governed by the Local Government Act 2001. The council is responsible for housing and community, roads and transportation, urban planning and development, amenity and culture, and environment. [1] The council has 18 elected members. Elections are held every five years and are by single transferable vote. The head of the council has the title of Cathaoirleach (Chairperson)....
Abdulla Qahhor A commemorative Uzbek stamp made in honor of Abdulla Qahhor's 100th birthday Born Abdulla Qahhorov ( 1907-09-17 ) September 17, 1907 Kokand Russian Turkestan Died May 25, 1968 (1968-05-25) (aged 60) Moscow Russian Soviet Federative Socialist Republic Occupation Novelist, short story writer, poet, playwright, and literary translator Literary movement Realism Notable awards State Stalin Prize (1952) National Writer of the Uzbek SSR (1967) National Order of Merit (2000) Abdulla Qahhor (sometimes spelled Abdulla Kahhar in English) (Uzbek: Abdulla Qahhor, Абдулла Қаҳҳор ) (September 17, 1907 – May 25, 1968) was an Uzbek novelist, short story writer, poet, playwright, and literary translator. He is best remembered as the author of the 1951 novel Qoʻshchinor chiroqlari ( The Lights of Qoʻshchinor ) and the 1958 story Sinchalak . In addition to writing numerous short stories and novels, Qahhor translated the works of many famous R...
Electric locomotive Škoda ChS4-109. The Moscow — Odessa train in Vinnytsia railway station. The Siemens ES64U4, is the current confirmed holder as the fastest electric locomotive at 357 km/h (222 mph) in 2006. An electric locomotive is a locomotive powered by electricity from overhead lines, a third rail or on-board energy storage such as a battery or a supercapacitor. Electric locomotives with on-board fueled prime movers, such as diesel engines or gas turbines, are classed as diesel-electric or gas turbine-electric and not as electric locomotives, because the electric generator/motor combination serves only as a power transmission system. Electric locomotives benefit from the high efficiency of electric motors, often above 90% (not including the inefficiency of generating the electricity). Additional efficiency can be gained from regenerative braking, which allows kinetic energy to be recovered during braking to put power back on the line. Newer electric locomotives ...